[Ömer]

Değerli meslektaşlarım ve biyomedikal camiası merhaba,

Bu başlığımızda, yoğun bakım ünitelerinde sıklıkla karşılaştığımız Dräger Savina 300 ventilatör cihazlarında yaşanan O2 ölçüm ve kalibrasyon arızalarını, saha tecrübelerimiz ışığında adım adım ele alacağız.

1. Vaka ve Arıza Belirtileri

Hastaneden gelen servis talebinde, cihazın açılışındaki Device Check (Cihaz Testi) adımı sırasında O2 sensör testinin geçilemediği ve ekranda "O2 Measurement Inoperable" veya "O2 Sensor Calibration Failed" uyarısının alındığı bildirilmiştir. Cihaz %21 ve %100 O2 kalibrasyon döngüsünü tamamlayamamakta ve ventile edilen hastada hatalı FiO2 alarmı vermektedir.

Önemli Saha Notu: Dräger Savina serisinde O2 sensörü hücresi tükenmeye başladığında cihaz ilk etapta zaman zaman kalibrasyon hatası verir. Ancak hücre voltajı kritik eşiğin altına düştüğünde sistem güvenlik mekanizmasını devreye sokarak O2 ölçümünü tamamen devre dışı bırakır.

2. Olası Arıza Nedenleri

Bu hatayla karşılaştığımızda incelememiz gereken donanımsal ve yazılımsal temel etkenler şunlardır:

• Galvanik O2 Hücresi Tükenmesi: Oksijen sensörünün (O2 cell) kullanım ömrünü (yaklaşık 1-2 yıl) tamamlamış olması.
  
• Soket Korozyonu / Oksitlenme: Sensörün bağlandığı internal kablo soketlerinde nem ve oksitlenme nedeniyle mV sinyalinin anakarta iletilememesi.
  
• O2 Besleme Hat Basıncı: Santral gaz sisteminden gelen oksijen basıncının istenen aralığın (2.7 - 6.0 bar) altında kalması.
  
• Proporsiyonel Valf ve Filtre Tıkanıklığı: O2 mikser (blender) bloğundaki mikro filtrelerin tozlanması veya oransal valfin mekanik sıkışması.
  
• Anakart / A/D Dönüştürücü Arızası: Sensör analog sinyalini işleyen mainboard katındaki sinyal işleyici katmanın bozulması.
  

3. Adım Adım Arıza Tespit ve Teşhis

Arızanın kaynağını netleştirmek için aşağıdaki adımları sırasıyla uygulayınız:

1. Gaz Basıncı Kontrolü: Cihazın arkasındaki O2 giriş regülatörüne bağlanan hortum basıncını manometre ile ölçün. Basıncın 3.5 - 4.5 bar aralığında sabit olduğundan emin olun.
   
2. Sensör Voltaj Ölçümü: Sensörü yerinden çıkarın. Dijital multimetrenizi DC mV konumuna getirin. Sensör pinlerinden ortam havasında (%21 O2) yaklaşık 9 mV - 14 mV arası bir değer okumanız gerekir. Eğer okunan değer 7 mV altına düşmüşse hücre bitmiştir.
   
3. Kablo ve Temas Kontrolü: Sensör housing içerisindeki konnektör bacaklarını kontak temizleyici sprey ile temizleyin.
   

4. Tamir ve Çözüm Adımları

Arıza tespiti sonucunda izlenecek tamir prosedürü şu şekildedir:

Çözüm Adımı 1: Tıkanmış veya ömrü bitmiş olan galvanik O2 sensörünü yenisiyle (Dräger Parça No: 6850645 veya muadili kaliteli hücre) değiştirin.

Çözüm Adımı 2: Cihazı servis moduna veya standart Device Check menüsüne alın. Ekrandaki talimatları izleyerek önce ortam havasında (%21 O2), ardından %100 medikal O2 kaynağı bağlıyken kalibrasyonu gerçekleştirin.

Çözüm Adımı 3: Kalibrasyon başarıyla tamamlandıktan sonra cihazı kalibre edilmiş bir gaz analizörü (örneğin Fluke VT900A veya Citrex H5) ile doğrulamaya alın. Ventilatörden ayarlanan %30, %50 ve %100 FiO2 değerlerinin analizördeki sapması ±%2 sınırları içinde olmalıdır.

5. Elektriksel Güvenlik ve Doğrulama

İşlem tamamlandıktan sonra cihazı hastaya vermeden önce mutlaka IEC 62353 standardına uygun elektriksel güvenlik testinden (özellikle gövde kaçak akımı ve toprak sürekliliği) geçirin ve teknik servis formunu doldurarak cihazı sertifikalandırın.

Cihazın periyodik bakımlarında O2 giriş filtresinin (Inlet Filter) her 12 ayda bir değiştirilmesi, oransal valflerin ömrünü uzatacaktır.

Sizin servis süreçlerinizde Savina serisinde veya farklı ventilatör modellerinde benzer kalibrasyon blokajlarıyla karşılaştığınız durumlar oldu mu? Uyguladığınız farklı pratik çözümler varsa yorumlarda paylaşırsanız hep birlikte faydalanabiliriz.

Herkese arızasız, başarılı mesailer dilerim!