10-02-2026, 12:43 AM
Değerli meslektaşlarım, Biyomedikal.net Forum sakinleri ve teknik servis uzmanı dostlarım hepinize merhaba!
İnfüzyon Cihazları alt forumumuzun bu ilk konusunda, sahada (özellikle yoğun bakım ve ameliyathane kliniklerinde) en sık karşılaştığımız, can sıkan ama çözümü bir o kadar teknik hassasiyet gerektiren bir arıza vakasını masaya yatırıyoruz: Braun Infusomat Space volumetrik infüzyon pompasında görülen "Err 13" (veya Device Error 13) arızası.
Bu konu altında, hatanın kök nedenlerini, donanımsal ve yazılımsal tespit yöntemlerini ve servis manueline uygun çözüm adımlarını adım adım inceleyeceğiz.
1. Vaka / Arıza Belirtileri
Klinikten gelen şikayet genellikle şu şekildedir: "Cihaz infüzyon sırasında aniden duruyor, kırmızı alarm veriyor ve ekranda Err 13 yazıyor."
Alıntı:Cihaz Ekranındaki Uyarı: "Device Error 13" (Sistem Hatası 13) - Downstream / Upstream Basınç Sensörü Limit Aşımı veya Kalibrasyon Sapması.
Cihazı kapatıp açtığınızda kendi kendini test (Self-Test) ederken de bu hatayı verebilir ve cihazın kullanılmasına tamamen engel olur.
2. Olası Arıza Nedenleri
Bu hata kodu doğrudan cihazın downstream (hasta yönü) ve upstream (solüsyon torbası yönü) basınç sensörlerinin okuduğu değerlerin, ana karttaki (Mainboard) mikrodenetleyicinin beklediği referans voltaj sınırlarının dışına çıkmasından kaynaklanır. Kök nedenler şunlardır:
- Sensör Kirlenmesi: Set takma kanalındaki piezoelektrik basınç sensörlerinin üzerine dökülen ilaç, mama veya sıvı kalıntılarının kuruyarak mekanik sensör kafasını sıkıştırması.
- Kalibrasyon Sapması: Zamanla piezo sensörlerin yaşlanması veya mekanik yorulması nedeniyle sıfır noktası (offset) değerinin kayması.
- Mekanik Deformasyon: Pompa kapağındaki set sıkıştırma aparatlarının (door clamp) aşınması veya kırılması sonucu sete uygulanan fiziksel baskının değişmesi.
- Donanımsal Arıza: Basınç sensörü flex kablosunun sıvı teması nedeniyle korozyona uğraması veya anakart üzerindeki ADC (Analog-Digital Converter) entegresinin arızalanması.
3. Adım Adım Arıza Tespiti ve Teşhis
Arızayı gidermek için sırasıyla şu adımları izliyoruz:
- Fiziksel Kontrol ve Temizlik: Cihazın ön kapağını açın. Basınç sensörlerinin bulunduğu metal/plastik dairesel buton şeklindeki alanları inceleyin. Eğer üzerinde kurumuş ilaç artığı varsa, İzopropil Alkol (IPA) ve kulak çöpü yardımıyla sensör çevresine zarar vermeden hassasça temizleyin. Kesinlikle kesici/delici alet kullanmayın.
- Mekanik Test: Kapağın menteşelerini ve kilitleme mekanizmasını kontrol edin. Kapak tam kapanmıyorsa sensöre yanlış baskı uygulayacaktır.
- Servis Yazılımı Bağlantısı: Cihazı servis moduna almak veya kalibrasyon değerlerini görmek için Braun Space Service Tool yazılımını bilgisayarınıza kurun. Cihazı servis kablosu (SP/SpaceStation veya özel USB-A/A kablosu) ile bilgisayara bağlayın.
- Sensör Değerlerinin Okunması: Yazılım üzerinden "Sensor Values" sekmesine gelerek Upstream ve Downstream sensörlerinin ham ADC (raw data) değerlerini okuyun. Pompa boşken ve kapak açıkken bu değerin servis kılavuzunda belirtilen limitlerde (genellikle 150-350 dijit arasında) olup olmadığını kontrol edin. Eğer değer limit dışındaysa sensör kalibrasyonu şarttır.
4. Uygulanan Çözüm ve Kalibrasyon Adımları
Temizlik sonrası hata devam ediyorsa kalibrasyon prosedürünü uygulamamız gerekir.
Çözüm Adımı: Basınç Kalibrasyonu ve Parça Değişimi
- Kalibrasyon Kurulumu: Braun orijinal kalibrasyon mastarını (Calibration Gauge) veya hassas bir dijital basınç ölçeri (manometre) sisteme bağlayın. Biz genelde Fluke IDA-1S veya Rigel Multi-Flo cihazlarının basınç modülünü kullanıyoruz.
- Yazılımsal Kalibrasyon: Service Tool yazılımından "Pressure Calibration" menüsünü seçin. Yazılım sizden sırasıyla 0 bar (atmosferik basınç), 0.5 bar ve 1.2 bar gibi belirli basınç değerlerini set üzerinden uygulamanızı isteyecektir. Kalibrasyon şırıngası yardımıyla bu basınçları tam olarak uygulayıp yazılımdan onaylayın.
- Kalibrasyon Başarısız Olursa (Sensör Değişimi): Eğer kalibrasyon "Out of Range" hatası veriyorsa, piezo sensör ömrünü tamamlamıştır. Cihazın kasasını sökün. Anakart üzerindeki basınç sensör konnektörünü çıkartın. Hasarlı basınç sensör bloğunu (Downstream/Upstream sensor assembly) yenisiyle değiştirin.
- Güvenlik ve Performans Testi: Parça değişimi sonrası cihazı kapatıp toplayın. Cihaza IEC 62353 standartlarına uygun Elektriksel Güvenlik Testi (EST) uygulayın. Ardından infüzyon analizörü ile 100 mL/h akış hızında oklüzyon (tıkanma) alarm testini gerçekleştirin. Cihazın belirlenen basınç limitinde (örneğin 0.8 bar oklüzyon limitinde) alarm verdiğini doğrulayın.
Bu işlemlerin ardından cihazın "Err 13" hatası vermediğini ve stabil çalıştığını gözlemledik. Cihaz güvenle kliniğe teslim edilmeye hazırdır.
Sizin servis süreçlerinizde bu modelde benzer bir sorun yaşadınız mı? Sensör değişimi yapmadan kalibrasyonla kurtarabildiğiniz vakalar çoğunlukta mı? Yorumlarınızı ve tecrübelerinizi bu başlık altında bekliyorum.